Powrót do spisu jednostek

Uniwersytet Jagielloński w Krakowie - Wydział Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej

Adres
Reymonta 4, Kraków 30-059
Email
epnp-fais@uj.edu.pl
WWW
www.fais.uj.edu.pl

Wydział Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej, działający w ramach najstarszej polskiej uczelni wyższej, Uniwersytetu Jagiellońskiego, powstał w roku 2003, a w jego skład wchodzą: Instytut Fizyki im. Prof. Mariana Smoluchowskiego, Obserwatorium Astronomiczne oraz Zespół Zakładów Informatyki Stosowanej.

Historia fizyki krakowskiej związana jest z Uniwersytetem Jagiellońskim od średniowiecza, kiedy rozpoczęto wykłady z filozofii przyrody, ale pierwsza katedra fizyki powstała w Krakowie dopiero po reformie kołłątajowskiej, z końcem XVIII wieku. W drugiej połowie wieku XIX Stefan Kuczyński zorganizował nowoczesną katedrę fizyki, która mogła poszczycić się sukcesem naukowym na skalę światową, gdy fizyk − Zygmunt Wróblewski i chemik − Karol Olszewski w roku 1883 dokonali pierwszego na świecie skroplenia trwałych składników powietrza. Lata 1882 – 1917 były złotym okresem rozkwitu krakowskiej fizyki. Z katedrą fizyki na Uniwersytecie Jagiellońskim związani byli wybitni naukowcy: wspomniany już Zygmunt Wróblewski, August Witkowski, Marian Smoluchowski, Maurycy Rudzki. Po roku 1917 Katedrę fizyki doświadczalnej zajmował Konstanty Zakrzewski, natomiast fizyki teoretycznej Władysław Natanson, a od 1935 roku Jan Weyssenhoff. Po wyzwoleniu Krakowa spod okupacji niemieckiej wznowiła swoją działalność zarówno Katedra fizyki doświadczalnej (pierwsza pod kierownictwem Konstantego Zakrzewskiego, a od roku 1948 druga, kierowana przez Henryka Niewodniczańskiego), jak również Katedra fizyki teoretycznej, którą kierowali Jan Weyssenhoff i Jan Blaton, a od roku 1957 Jerzy Rayski. Instytut Fizyki Uniwersytetu Jagiellońskiego, którego kierownikiem został Henryk Niewodniczański, powołano w 1956 roku w ramach istniejącego od 1952 roku Wydziału Matematyki, Fizyki i Chemii UJ. W roku 1979 wyodrębniono Wydział Chemii, a w roku 2003 nastąpił kolejny podział: powstał Wydział Matematyki i Informatyki oraz Wydział Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej UJ.

Obecnie w Instytucie Fizyki UJ prowadzone są badania dotyczące najważniejszych i najbardziej aktualnych zagadnień współczesnej fizyki i astronomii. Prace te mają nie tylko poznawczy charakter, ich wyniki mogą znaleźć zastosowanie w nowoczesnych technologiach. Są to w szczególności badania dotyczące: klasycznej i kwantowej teorii pola, ogólnej teorii względności, fizyki statystycznej, problemów chaosu w fizyce klasycznej i kwantowej, fizyki wysokich energii i teorii cząstek elementarnych, astrofizyki, astronomii neutrin, fizyki jądrowej, fizyki atomowej i molekularnej, optyki kwantowej, fizyki stanów skondensowanych oraz nauki o materiałach (ze szczególnym uwzględnieniem związków międzymetalicznych, półprzewodników, magnetyków, dielektryków, ciekłych kryształów i polimerów), fizyki przejść fazowych, fizyki powierzchni, w tym fizyki nanostruktur i nanotechnologii, nadprzewodnictwa wysokotemperaturowego, fizyki medycznej i ochrony środowiska oraz biofizyki, syntezy molekuł organicznych, procesów biomineralizacji w organizmach, fizyki komputerowej.

Z Wydziałem Fizyki od lat łączy się nierozerwalnie Obserwatorium Astronomiczne UJ, którego tradycje sięgają XV wieku, kiedy krakowska astronomia cieszyła się uznaniem i sławą w europejskich kręgach uniwersyteckich. Dał temu wyraz Mikołaj Kopernik, twierdząc, że wszystko zawdzięcza Akademii Krakowskiej i krakowskiemu środowisku intelektualnemu. Z krakowską astronomią wiążą się takie nazwiska jak: Wojciech z Brudzewa, Jan z Głogowa, Marcin Biem, Jan Brożek, Marcin Świątkowski, czy Jan Śniadecki. W 1792 roku nastąpiło oficjalne otwarcie Obserwatorium Astronomicznego, a w roku 1919, kiedy Katedrę Astronomii i kierownictwo Obserwatorium oddano w ręce wybitnego naukowca Tadeusza Banachiewicza, krakowskie Obserwatorium Astronomiczne stało się międzynarodowym ośrodkiem badania gwiazd zaćmieniowych, który to status zachowało do dziś. Obecnie kilkudziesięciu naukowców zatrudnionych w Obserwatorium Astronomicznym prowadzi badania w zakresie aktywności radiowej Słońca, fizyki galaktyk i ich emisji radiowej, fizyki radioźródeł, astronomii pozagalaktycznej. Z wykorzystaniem naziemnych instrumentów astronomicznych, a także obserwacji satelitarnych, prowadzone są obserwacje gwiazd zmiennych, w tym zmiennych zaćmieniowych, oraz obserwacje komet. We współpracy z licznymi ośrodkami w Polsce i za granicą prowadzi się badania teoretyczne dotyczące powstania struktury we wczesnym Wszechświecie, promieniowania mikrofalowego tła i wielowymiarowych teorii grawitacji.

W Zespole Zakładów Informatycznych prowadzone są prace nad zaawansowanymi metodami analizy danych, które mogą mieć zastosowanie m.in. w diagnostyce medycznej. Drugi kierunek badań to poszukiwanie nowoczesnych metod projektowania wspomaganego komputerowo.

Wydział Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej UJ to czołowa jednostka naukowa w Polsce zatrudniająca ponad 180 nauczycieli akademickich (w tym ponad 100 samodzielnych pracowników naukowych). Na Wydziale prowadzone jest nauczanie na sześciu kierunkach studiów pierwszego i drugiego stopnia (fizyka, astronomia, biofizyka, zaawansowane materiały i nanotechnologia, informatyka), dodatkowo na studiach drugiego stopnia na kierunku astrofizyka i kosmologia, oraz na pięciu kierunkach studiów doktoranckich (fizyka, astronomia, biofizyka, informatyka i inżynieria materiałowa – dwa ostatnie kierunki prowadzone są w ramach środowiskowych studiów doktoranckich). Łączna liczba studentów i doktorantów to prawie 1500 osób. Studia łączą nauczanie akademickie z badaniami naukowymi; studenci uczestniczą w życiu naukowym Wydziału i korzystają z szerokiej bazy aparaturowej, przygotowując prace dyplomowe na najwyższym poziomie. Raport Biura Karier UJ Losy zawodowe absolwentów Uniwersytetu Jagiellońskiego. Studia magisterskie pokazuje, że absolwenci Wydziału FAIS są bardzo dobrze przygotowani do kariery zawodowej. 96% respondentów pracuje lub kontynuuje naukę, a mediana zarobków absolwentów zaraz po studiach jest bardzo wysoka. Wydział funduje stypendia dla wyróżniających się studentów studiów I i II stopnia. Stypendia otrzymują również najlepsi doktoranci. Wydział FAIS UJ jest czołową jednostką naukową w Polsce. Rocznie naukowcy pracujący na Wydziale publikują około 500 prac, z tego około 450 w międzynarodowych czasopismach naukowych objętych Thomson Reuters Master List, zwanej „listą filadelfijską”. Obecnie realizowanych jest ponad 120 krajowych i 16 międzynarodowych projektów badawczych finansowanych z budżetu państwa poprzez fundusze strukturalne lub bezpośrednio przez Unię Europejską i NATO. Wśród zagranicznych instytucji naukowych współpracujących z Wydziałem znajduje się około 100 uniwersytetów i instytucji badawczych z całego świata.

W 2012 roku Wydział FAIS UJ w ramach Krakowskiego Konsorcjum Naukowego im. Mariana Smoluchowskiego „Materia – Energia – Przyszłość” otrzymał status Krajowego Naukowego Ośrodka Wiodącego (KNOW) – flagowej jednostki nauki w Polsce, a w roku 2013 Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego przyznało Wydziałowi najwyższą kategorię A+ w grupie nauk ścisłych i inżynierskich.

W roku 2014, roku Jubileuszu 650-lecia Uniwersytetu Jagiellońskiego, oddany został do użytku nowy gmach Wydziału Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej przy ulicy Profesora Stanisława Łojasiewicza 11, na III Kampusie 600-lecia Odnowienia Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Obecność Wydziału Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej na III Kampusie jest szczególnie ważna, bo tutaj znajdują się już liczne inwestycje Krakowskiego Parku Technologicznego oraz Krakowskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej, które tworzą pomost między nauką, a przemysłem, co jest unikatowym rozwiązaniem w skali Polski i Europy Środkowo-Wschodniej.

Mapa Google

Lista publikacji tego samego wydawnictwa dostępna w epnp.pl:

Dotacje na innowacje

Projekt jest współfinansowany przez Unię Europejską z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego
Serwis Wyższej Szkoły Ekonomicznej w Białymstoku